حرکات اصلاحی کایفوزیس (قوز پشت)

محتوای جدول

قوز پشت یا کایفوزیس به حالتی گفته می‌شود که قسمت بالای پشت بیش از حد گرد می‌شود و شانه‌ها به جلو می‌آیند. در این وضعیت معمولاً:

  • سر جلوتر از بدن قرار می‌گیرد

  • شانه‌ها افتاده و گرد می‌شوند

  • قفسه سینه بسته می‌شود

  • درد گردن و پشت افزایش پیدا می‌کند

علت‌های رایج قوز پشت:

  • نشستن طولانی با موبایل و لپ‌تاپ

  • ضعف عضلات بین دو کتف

  • سفتی عضلات جلوی سینه

  • عادت غلط ایستادن

خبر خوب اینکه در بسیاری از موارد، با تمرین‌های اصلاحی منظم می‌توان وضعیت پشت را به شکل قابل توجهی بهتر کرد.


1️⃣ تمرین اصلاح وضعیت بدن کنار دیوار (پایه‌ای‌ترین تمرین صاف شدن پشت)

Wall Posture Alignment

چرا این تمرین مهم است؟

بسیاری از افراد اصلاً نمی‌دانند حالت صحیح ایستادن چگونه است. این تمرین به بدن آموزش می‌دهد ستون فقرات در راستای طبیعی قرار بگیرد و مغز الگوی درست ایستادن را یاد بگیرد.

آموزش کامل و مرحله‌به‌مرحله

  1. پشت به دیوار بایستید.

  2. پاشنه‌ها حدود 5 تا 8 سانتی‌متر از دیوار فاصله داشته باشند.

  3. باسن، پشت شانه‌ها و پشت سر به دیوار تماس داشته باشند.

  4. اگر سر به دیوار نمی‌رسد، به‌آرامی چانه را کمی عقب بکشید (بدون خم کردن گردن).

  5. شانه‌ها را بالا نبرید؛ آن‌ها را رها و پایین نگه دارید.

  6. قفسه سینه را کمی باز کنید، اما کمر را بیش‌ازحد گود نکنید.

  7. شکم کمی فعال باشد.

  8. نفس عمیق بکشید و بدن را بدون فشار نگه دارید.

هدف این است که بدن حالت «صاف و طبیعی» را حس کند، نه حالت خشک و نظامی.

اشتباهات رایج

❌ بالا بردن شانه‌ها
❌ فشار دادن بیش از حد کمر به دیوار
❌ جلو آوردن چانه

مقدار تمرین

45 تا 60 ثانیه × 3 نوبت

مناسب کودکان

عالی – مثل «ایستادن صاف مثل سرباز»


2️⃣ کشش عضلات جلوی سینه کنار دیوار (باز کردن شانه‌های گرد)

Chest Wall Stretch

چرا این کشش ضروری است؟

در قوز پشت، عضلات جلوی سینه کوتاه و سفت می‌شوند و شانه‌ها را به جلو می‌کشند.
اگر این عضلات کشیده نشوند، حتی با تقویت پشت هم نتیجه کامل نمی‌گیرید.

روش انجام با جزئیات کامل

  1. کنار دیوار بایستید.

  2. یک دست را در ارتفاع شانه روی دیوار بگذارید.

  3. آرنج کمی خم باشد.

  4. حالا بدن را آرام به سمت مخالف بچرخانید.

  5. کشش باید در جلوی سینه و جلوی شانه حس شود.

  6. شانه بالا نرود و گردن ریلکس بماند.

  7. قوس کمر ایجاد نکنید.

  8. نفس عمیق بکشید و با هر بازدم اجازه دهید عضله کمی بیشتر رها شود.

کشش باید ملایم باشد، نه دردناک.

مقدار تمرین

30 ثانیه × 3 ست برای هر سمت

مناسب کودکان

بله – با چرخش کم و نظارت والدین


3️⃣ تمرین جمع کردن کتف‌ها (تقویت عضلات صاف‌کننده پشت)

Scapular Retraction

چرا این تمرین کلیدی است؟

در افراد دارای قوز پشت، عضلات بین دو کتف ضعیف هستند. این تمرین باعث فعال شدن این عضلات و بازگشت شانه‌ها به عقب می‌شود.

آموزش کامل و دقیق

  1. صاف بایستید یا بنشینید.

  2. ستون فقرات را بلند کنید (قد بکشید).

  3. دست‌ها کنار بدن باشند.

  4. حالا کتف‌ها را به‌آرامی به سمت عقب و پایین جمع کنید.

  5. تصور کنید می‌خواهید یک مداد بین دو کتف نگه دارید.

  6. شانه‌ها بالا نروند.

  7. گردن جلو نیاید.

  8. 5 ثانیه نگه دارید.

  9. آرام رها کنید و به حالت طبیعی برگردید.

حرکت باید کنترل‌شده باشد، نه با فشار ناگهانی.

مقدار تمرین

10 تا 12 تکرار × 3 ست
نگه‌داشت: 5 ثانیه

مناسب کودکان

بسیار مناسب – با جمله «کتف‌ها رو بغل کن»


4️⃣ باز کردن قفسه سینه خوابیده روی حوله (افزایش تحرک ستون فقرات پشتی)

Thoracic Extension on Towel

چرا این تمرین مهم است؟

در قوز پشت، مهره‌های ناحیه پشتی سفت و کم‌تحرک می‌شوند. این تمرین کمک می‌کند انعطاف این ناحیه بیشتر شود و سینه راحت‌تر باز شود.

روش انجام با توضیح کامل

  1. یک حوله را محکم رول کنید (مثل استوانه کوچک).

  2. روی زمین به پشت دراز بکشید.

  3. حوله را زیر قسمت بالای پشت (نه زیر کمر) قرار دهید.

  4. زانوها خم و کف پا روی زمین باشد.

  5. دست‌ها می‌توانند پشت سر یا کنار بدن باشند.

  6. اجازه دهید سینه به‌آرامی باز شود و پشت روی رول قرار بگیرد.

  7. گردن در حالت راحت باشد.

  8. نفس عمیق بکشید و با هر دم، باز شدن سینه را حس کنید.

حرکت باید بدون درد انجام شود.

مقدار تمرین

30 تا 45 ثانیه × 3 نوبت

مناسب کودکان

بله – با رول کوچک‌تر و زمان کمتر


5️⃣ بالا آوردن سینه در حالت خوابیده روی شکم (تقویت عضلات پشت)

Prone Chest Lift

چرا این تمرین ضروری است؟

برای صاف شدن پشت، فقط کشش کافی نیست. باید عضلات پشت هم تقویت شوند تا بتوانند شانه‌ها را در وضعیت صحیح نگه دارند.

آموزش کامل مرحله‌به‌مرحله

  1. روی شکم دراز بکشید.

  2. پیشانی روی زمین یا یک بالش نازک باشد.

  3. دست‌ها کنار بدن یا به‌صورت سبک پشت سر قرار بگیرند.

  4. شکم کمی فعال باشد.

  5. حالا سینه را چند سانتی‌متر از زمین جدا کنید.

  6. گردن در راستای ستون فقرات بماند (به بالا خیره نشوید).

  7. کمر را بیش از حد قوس ندهید.

  8. 3 تا 5 ثانیه نگه دارید.

  9. آرام پایین بیایید.

حرکت باید کوتاه، کنترل‌شده و بدون فشار به کمر باشد.

مقدار تمرین

8 تا 10 تکرار × 2 ست
نگه‌داشت: 3 تا 5 ثانیه

مناسب کودکان

بله – مثل «لاک‌پشت کوچولو سرش رو بالا میاره»


6️⃣ نشستن اصلاحی با تنفس آگاهانه (تثبیت صاف بودن پشت)

Postural Sitting with Breathing

چرا این تمرین بسیار مهم است؟

اگر ساعت‌ها خم بنشینید، حتی بهترین تمرین‌ها هم اثر موقتی خواهند داشت.
یاد گرفتن نشستن صحیح مهم‌ترین بخش درمان قوز پشت است.

روش انجام با توضیح کامل

  1. صاف روی صندلی بنشینید.

  2. کف پا کامل روی زمین باشد.

  3. زانوها حدود 90 درجه خم باشند.

  4. لگن کمی به جلو چرخیده باشد تا پشت صاف شود (نه قوز کرده).

  5. شانه‌ها رها و پایین باشند.

  6. چانه کمی عقب کشیده شود.

  7. یک نفس عمیق از بینی بکشید.

  8. هنگام بازدم، وضعیت صاف بدن را حفظ کنید.

  9. 6 تا 8 نفس عمیق در همین حالت انجام دهید.

هر 30 تا 45 دقیقه از جای خود بلند شوید و کمی راه بروید.

مقدار تمرین

6 تا 8 نفس عمیق × 3 نوبت

مناسب کودکان

عالی – مثل «نشستن دانش‌آموز نمونه»


برنامه روزانه اصلاح قوز پشت (حدود 12 تا 15 دقیقه)

تمرین مقدار
اصلاح وضعیت کنار دیوار 3 × 45 ثانیه
کشش سینه 3 × 30 ثانیه
جمع کردن کتف‌ها 3 × 12
باز کردن پشت با حوله 3 × 30 ثانیه
بالا آوردن سینه 2 × 10
نشستن اصلاحی + تنفس 3 × 6 نفس

اصلاح قوز پشت چقدر زمان می‌برد؟

در صورت انجام منظم تمرین‌ها:

  • نوجوانان: 4 تا 8 هفته

  • بزرگسالان: 6 تا 12 هفته

اصلاح عادت استفاده از موبایل و کامپیوتر نقش بسیار مهمی در نتیجه دارد.


نکات طلایی برای درمان کایفوزیس

✔ وضعیت بدن در طول روز مهم‌تر از خود تمرین است
✔ تمرین‌ها باید آرام و بدون درد انجام شوند
✔ استفاده طولانی از موبایل با سر پایین محدود شود
✔ تمرین‌ها حداقل 6 تا 8 هفته ادامه داشته باشند
✔ در صورت درد شدید یا بدشکلی شدید، ارزیابی تخصصی لازم است

تصویر نویسنده : عباس سلیمی
نویسنده : عباس سلیمی

ارتوتیست و پروتتیست ، مدیر کلینیک سلیم ارتو
Abbas Salimi – Orthotist & Prosthetist, Clinical Director at Salim Ortho

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

جدیدترین مطالب